Leiderschap & organisatie

Feedback als spiegel: luisteren, onderzoeken en duidelijk zijn

Je wilt iets bespreekbaar maken zonder verwijt. Of je krijgt feedback en voelt meteen de neiging je te verdedigen. Hoe houd je het gesprek eerlijk en bruikbaar?

Door · Bijgewerkt op · 3 min lezen

Maak onderscheid tussen zien en invullen

“Je neemt mij niet serieus” is een interpretatie. “Toen ik mijn voorstel toelichtte, keek je naar je telefoon” beschrijft gedrag. Het verschil bepaalt hoe concreet je samen kunt onderzoeken wat er gebeurde.

Misschien was de ander afgeleid, speelde er iets dringends of was onduidelijk dat het gesprek aandacht vroeg. Vraag naar de situatie voordat je de bedoeling vastzet.

Dat betekent niet dat je het effect moet inslikken. Je kunt vertellen dat je geen contact ervaarde en afspreken hoe jullie het volgende gesprek voeren.

Ontvangen: luister voordat je verklaart

Feedback kan raken aan je inzet, deskundigheid of het beeld dat je van jezelf hebt. Een eerste verdedigende reactie is herkenbaar. Je kunt haar opmerken en alsnog ruimte maken.

Vraag om een concreet voorbeeld. Wat zag of hoorde de ander? Wanneer gebeurde het? Welk effect had het? Daarna kun je aangeven wat je herkent en waar jouw waarneming verschilt.

Je hoeft niet ter plekke overal een antwoord op te hebben. Je kunt afspreken erop terug te komen. Maak dat moment wel concreet, zodat het gesprek niet verdwijnt.

Een spiegel vraagt onderzoek

Bij Steegh Performance zien we feedback als een mogelijkheid om je eigen aandeel beter te begrijpen. Jouw bedoeling en het effect op de ander kunnen uiteenlopen.

Gebruik Hart, Hoofd en Handen. Wat wilde je bereiken? Welke gedachte stuurde je? Wat deed je zichtbaar? Een goede intentie kan tot gedrag leiden dat onvoldoende helpt.

Tegelijk hoeft iedere irritatie van een ander niet jouw ontwikkelpunt te zijn. Soms zijn verwachtingen onduidelijk of wordt een grens geraakt. Het kernkwadrant kan helpen om kwaliteit, valkuil en uitdaging te verkennen.

Gespreksvoorbeeld: een planning komt te laat

De volgende situatie is illustratief. Een medewerker deelt de planning later dan afgesproken. Je kunt het gesprek zo openen:

“We hadden afgesproken de planning op maandag te delen. De afgelopen twee weken gebeurde dat op woensdag. Daardoor konden collega’s zich niet op tijd voorbereiden. Wat maakte het lastig om de afspraak te halen?”

Luister naar het antwoord. Vraag vervolgens:

“Welke informatie of ruimte heb je nodig? Wat spreken we af voor volgende week? En wanneer laat je het weten als het niet gaat lukken?”

Je maakt gedrag en gevolg zichtbaar, onderzoekt de reden en komt tot een werkbare afspraak. Dat geeft meer richting dan “je moet verantwoordelijker worden”.

Laat ook jouw leiderschap bespreken

Misschien veranderde jij tussendoor de prioriteiten. Misschien was de medewerker afhankelijk van informatie die je niet gaf. Vraag daarom wat jouw gedrag bijdroeg aan de situatie.

Je blijft verantwoordelijk voor heldere verwachtingen. De medewerker blijft verantwoordelijk voor uitvoering en tijdige communicatie binnen de afgesproken rol. Beide kanten mogen zichtbaar worden.

Meer voorbeelden vind je bij medewerkers coachen en verantwoordelijkheid nemen en overnemen.

Maak het vervolg zichtbaar

Een prettig gesprek is nog niet het einde. Leg vast wat verandert en wanneer jullie kijken of de afspraak werkt. Houd het eenvoudig: gewenst resultaat, verantwoordelijke, ondersteuning en terugkijkmoment.

Benoem later ook wat wél goed gaat. Concrete waardering helpt om zichtbaar te maken welk gedrag waarde toevoegt. “Je liet woensdag al weten dat informatie ontbrak, daardoor konden we op tijd bijsturen” geeft meer houvast dan alleen “goed gedaan”.

Een oefening voor je volgende gesprek

Kies één onderwerp dat je wilt bespreken. Schrijf vooraf drie dingen op: jouw waarneming, het effect en een open vraag.

Controleer of je beschrijving een aanname over iemands bedoeling bevat. Maak haar concreter. Voer het gesprek en kijk daarna of jullie dezelfde afspraak voor ogen hebben.

Zo krijgt authentiek communiceren vorm: eerlijk over wat je ziet, nieuwsgierig naar de ander en duidelijk over wat nodig is.

Veelgestelde vragen

Moet ik alle feedback aannemen?

Je kunt feedback serieus onderzoeken zonder iedere conclusie over te nemen. Vraag naar voorbeelden, vergelijk perspectieven en bepaal wat relevant is voor jouw gedrag, rol of afspraken.

Wat als iemand meteen in de verdediging schiet?

Blijf bij concreet gedrag en het effect. Vraag naar diens perspectief en controleer je aannames. Als het gesprek vastloopt, kun je een nieuw moment afspreken en duidelijk houden wat besproken moet worden.

Hoe wil jij verder?

Zelf verdiepen

Balans in de moderne wereld

Onderzoek wat jou drijft, herken je patronen en bepaal een persoonlijke richting. Het verhaal, de metaforen en opdrachten helpen je de inzichten naar jouw leven te vertalen.

Bekijk en bestel het boek

Lees en werk in je eigen tempo.

Samen onderzoeken

Bespreek jouw situatie

Waar loop je tegenaan, wat wil je veranderen en welke stap past daarbij? In een adviesgesprek onderzoeken we jouw vraag en of samenwerking kan helpen.

Vraag een adviesgesprek aan

Vrijblijvend. Je hoeft je vraag nog niet precies te weten.

Scroll naar boven